Erkenning Nedersaksisch

Half april 2015 is er in de lokale media enige beweging aan het front van de Nedersaksische streektalen. RTV Drenthe vraagt me te reageren op uitspraken van Jan Germs (Huus van de Taol) in het ochtendradioprogramma op 20 april. Een ander geluid is welkom. Ik luister naar het fragment. De inhoud is onhelder. – Geen Europese erkenning van het dialect volgens deel III en misschien geld om aan Nedersaksisch talen te spenderen; van het wad tot en met Gelderland. Jan Germs zegt personeel aan te willen nemen. Er is genoeg werk. En verder hoor ik een verongelijkte directeur in de geest van "Plasterk (film met Plasterk) wul niet naor mij luustern."– Als een uur later interviewer en cameraman bij mij thuis binnen zijn, praat ik tien minuten. Ik was al gewaarschuwd. "We knippen." Er blijven ongeveer vijftien seconden over. Strekking van mijn bijdrage: "Zeur niet." en "Stop de subsidie aan het Huus van de Taol en financier projecten."

 

Wat ik ook zei:

– Stop met gezeur en met klagen. Stop met zielige verontwaardiging. "De minister wil ons niet erkennen en dat is misselijk."

Met zeuren wordt over het algemeen weinig bereikt.

– Laat je werk niet afhangen van erkenning van anderen. Als je zelf in je werk gelooft hoef je je niet druk te maken over anderen die ver weg zijn. En ook dichtbij hoeft de mening van een ander je niet te beïnvloeden. Zoek nieuwe wegen en wees creatief. En als je niet creatief bent, zoek anderen die dat wel zijn.

– Kom niet als eerste met personeel als besteding van subsidiegeld. Geef aan welk product je wilt maken. Enkele van mijn suggesties: Maak een speelfilm in het Drents en vraag daarvoor bijvoorbeeld 3 ton. Maak een tv-serie over een Drents dorp. Een hedendaagse Bartje maar dan beter. Ik heb een roman (Otingerzand) als basis voor een filmscript. Drents gesproken door de intellectuelen en de kunstenaars (kunnen ook intellectuelen zijn) en Hollands gesproken door de ongeschoolden en laaggeletterden. HvdT kan dat werk niet alleen, dus samenwerken met rtv-drenthe en met het hunebedcentrum/geopark e.a. Heel goed.

– Halveer de subsidie aan het Huus van de Taol en laat het HvdT de andere helft aanvragen met concrete projecten. Eerste twee jaar geld gegarandeerd naar HvdT, daarna ook naar concurrenten. Doe je best. Resultaatgericht: vijf tv-programma's van twintig minuten (op het web als rtv-drenthe ze niet wil; ik heb zelf meer dan 70 films op YouTube en veel in het Drents. Uitwijken naar podium.tv kan ook.). Twee dichtbundels van dichters jonger dan 40 jaar. Drie dichters uit Baskenland die vertaalde Drentse gedichten voordragen in Madrid en omstreken. Vijf boekjes met instructies van dans en ballet om mee te kunnen doen in Odoorn. Drie audio-rondleidingen door Wild Life Park Emmen. In het Veenkoloniaals en in het Noordenvelds en in het Chinees. Meetbaar en afrekenbaar. Zo'n projectaanpak dwingt het HvdT om een langetermijnplanning te maken en dwingt HvdT om Drenten sterker bij het HvdT te betrekken.

– Een kind kan boeken maken (ook een kind van de cameraman maakt boeken). Ik heb inmiddels werk van bijna 20 schrijvers uitgegeven met totaal meer dan 70 titels. Dat had ook onder de paraplu van HvdT gekund. Zij zijn deskundig op het gebied van distributie. Verleg het focus.

– Laat kinderen van de basisschool films maken en houd op met kinderboekjes waarin ze mogen kleuren en woordjes mogen raden. Gebruik ict en social media.

– Laat (tweetalige) boekjes voor de fietsvierdaagse maken en betalen door de fietsenmakers en bied ze daarbij desgevraagd / ongevraagd ondersteuning. En voor fietsenmaker kun je ook groenteboer, winkelier, leraar, schrijver lezen.

– Kom met een project en laat dat door crowdfunding mee financieren. Rond 80% van de Drenten zegt de streektaal belangrijk te vinden. Laat die liefhebbers betalen voor behoud en ontwikkeling van hun erfgoed.

– Zet alle schrijversportretten, gemaakt door Albert Haar, op het web.

– Reageer niet verontwaardigd, maar zie elk commentaar als een kans om beter te worden.

– Vooral: wat heb je over vijf jaar bereikt?

– Trek je niets van mij aan.

 

Dit zei ik ook, maar dit duurt langer dan 15 seconden.

 

En zoals dat gaat werd ik een dag later benaderd door NTR1, of ik aan Op straat wilde meewerken. Research heet dat. Een radio-programma op zoek naar conflicten om te kunnen scoren, onder leiding van Rob Oudkerk. Zodra nuances naar voren komen is de belangstelling weg. Jammer. Het is hoog tijd voor een inhoudelijke gedachtenwisseling zonder boze gezichten en zonder conflictzoekerij.


"En of het Nedersaksisch beschermd moet worden?" vroeg de jongeman.

"Tegen wie is mijn wedervraag? Wie is de aanvaller? Is er een strijd?" was mijn wedervraag. Hij verbrak het contact.